Eerste dag, Laatste dag
Van carbonpapier tot interviewtraining
Elke maand begroeten we nieuwe gezichten en zwaaien we oude bekenden op de werkvloer uit. Deze keer: Caroline & Kees gaan na meer dan 40 jaar bij de Douane met pensioen. Dennis begint na een carrièreswitch juist bij de Douane.
Kees (65) en Caroline (64) werkten in het Fysiek Toezicht bij Douane Schiphol Passagiers en Douane Schiphol Cargo. Ook woonden en werkten ze samen drie jaar op Curaçao voor de Douane
Van koffiediensten, poseren in stijve uniformen en alle douanereglementen uit je hoofd kennen naar koffie uit de automaat, een uniform met sporttenue en alles opzoeken op internet: Caroline en Kees zagen de Douane in 40 jaar veranderen. ‘Je moest typen op dubbel papier met carbonpapier ertussen, dat ging voor geen meter.’
‘Ik heb altijd al iets met uniformen gehad’, zegt Caroline. ‘Joost mag weten waarom, thuis hadden we er geen geschiedenis mee. Ik vond zo’n pak gewoon mooi.’ Caroline meldt zich in 1982 aan voor de Douane. Voor Kees begint zijn douanecarrière iets later, in 1984. Caroline en Kees volgen allebei een opleiding bij het Douane Opleidingsinstituut (DOI). Caroline gaat naar de opleiding in Staverden en Kees naar die in Elspeet. Caroline: ‘Je kwam maandagochtend aan en dan mocht je meteen een rondje van 7 kilometer door het bos rennen.’
Kees vult haar aan: ‘Dat was een soort ontnuchteringsloop. Je zat vijf dagen in de week op de opleiding en had allerlei lessen.’
Caroline: ‘Je kreeg bijvoorbeeld strafrecht en wetskennis, maar ook zelfverdediging of hoe je een auto laat stoppen.’
Kees: ‘En op woensdag was er stapavond. Je stapkaart moest je weer laten stempelen als je terugkwam. Dan wisten de opleiders dat iedereen weer terug was.’
Rottigheid uithalen liet iedereen wel uit zijn hoofd, vertelt het stel. Caroline: ‘Je had niet iets te flikken waar de hele groep last van had.’
‘Je kwam aan en dan mocht je meteen een rondje van 7 kilometer door het bos rennen. Een soort ontnuchteringsloop’
Allebei ronden ze de douaneopleiding in vier maanden succesvol af en gaan ze aan het werk op Schiphol. Caroline en Kees controleren onder andere goederen en vrachtwagens bij Douane Schiphol Cargo, reizigers bij Douane Schiphol Passagiers en belastingteruggaves van winkels. ‘Je moest nog typen op dubbel papier met carbonpapier ertussen’, zegt Caroline, ‘dat ging natuurlijk voor geen meter’.
Koffieautomaten zijn er niet, dus hebben Kees en Caroline af en toe koffiedienst. ‘Je maakte dan om 7 uur koffie voor de mensen en daarna kwam de volgende groep. Tussendoor deed je de afwas want die bekers had je nog een keer nodig. Het was een hele leuke dienst, want je mocht tijdens je dienst bijstand verlenen, bijvoorbeeld assisteren bij het rechercheteam’, vertelt Kees.
Schiphol is dan veel kleiner dan nu. Tijdens de nachtdiensten werd zelfs af en toe gekookt. ‘Of iemand bakte pannenkoeken’, zegt Caroline.
Kees: ‘Dan ging soms het brandalarm af en stond de brandweer op de stoep’.
De vonk tussen Kees en Caroline slaat over tijdens een wandelvakantie met collega’s in Bern. ‘We raakten aan de praat en we zijn tot op heden nog niet uitgesproken’, zegt Caroline vertederd.
Of het thuis nog wel eens over iets anders dan werk gaat? ‘Ja hoor’, zegt Caroline. ‘Maar Kees belt me ook wel eens met een werkvraag. ‘Lien, casusje’, zegt hij dan. Dan denk ik mee. Maar meestal heeft hij zelf het antwoord al hoor’, lacht ze.
Ze gaan met ingang van 1 augustus met pensioen. Als afsluiter van hun carrière lopen Kees en Caroline straks nog één keer samen met hun collega’s de Nijmeegse vierdaagse.
‘Ik wilde bredere impact maken’
Van kok naar douanier is een grote stap, maar Dennis durfde het aan. Sinds november werkt hij voor de Douane in het Fysiek Toezicht bij Douane Schiphol Passagiers. ‘Stoer is niet het juiste woord, maar het is wel een baan met een flinke verantwoordelijkheid.’
Dennis (44) werkt sinds november bij de Douane. In zijn vrije tijd sport hij graag, dat hielp hem bij de sporttest die hij tijdens zijn sollicitatie bij de Douane moest doen
Dennis werkte voor zijn start bij de Douane als kok bij een verzorgingshuis. ‘Koken in het verzorgingstehuis was een mooie bijdrage aan de maatschappij, maar ik wilde bredere maatschappelijke impact maken.’ Zo komt hij bij de Douane uit. ‘Als douanemedewerker vertegenwoordig je een land’, zegt hij trots.
In november begon hij met een groep collega’s van Fysiek Toezicht bij Douane Schiphol Passagiers. De eerste week volgt hij een onboarding, daarna leert hij verder met zijn directe collega’s. ‘We kregen bijvoorbeeld een BOA-opleiding. Je leert daar de wetten en wat je bevoegdheden zijn. Dat is voor ons heel belangrijk. Je kunt dit werk niet doen als je je bevoegdheden niet kent’, zegt Dennis. Hoe het was om na al die tijd in de keuken weer in de schoolbanken te schuiven? ‘Ik dacht: dat wordt pittig, maar het gaat me goed af.’
Inmiddels loopt Dennis met iemand uit zijn team mee op Schiphol. “Ik draai hetzelfde rooster en loop mee op de controles die hij doet. We staan in dezelfde hal op Schiphol. Als ik formulieren moet invullen, kan ik advies vragen. Dat is heel fijn”, vertelt Dennis.
‘Ik wilde bredere maatschappelijke impact maken en als douanemedewerker vertegenwoordig je een land’
Uiteraard heeft hij in de hal ook al zijn eerste koffers gecontroleerd. ‘Het contact met de reizigers vind ik heel leuk. Niet alle reizigers zijn even vrolijk, maar sommige mensen zijn juist weer wel vrolijk. In de zorginstelling waar ik werkte waren ook niet alle cliënten altijd even blij.’
En die eerste keer koffers controleren? ‘De eerste keer was spannend, maar gelukkig heb ik een goede begeleider’, vertelt hij. ‘Dat er iemand meekijkt, vindt hij heel fijn. “Je krijgt veel kennis in de eerste weken, maar dan moet je het nog doen in de praktijk. Je vraagt je dan toch af of je het goed en volgens de regels doet.’
Het team van Dennis voelt als een warm bad. “Ze zijn er constant om me te helpen en te ondersteunen. Mijn team is ook superblij dat ik nu ben beëdigd als BOA. ‘Kom je de eerste keren bij mij in het verhoor zitten?’, vragen mijn collega’s me bijvoorbeeld. Zo hoef ik niet alles de eerste keer meteen alleen te doen.”
Dennis wil eerst een paar jaar ervaring opdoen met reizigers controleren op Schiphol. Daarna ziet hij wel welke kant hij op wil met zijn carrière. ‘Ik hoor dat collega’s extra trainingen volgen waarmee ze reizigers beter kunnen interviewen. Er zijn veel mogelijkheden.’