Vernieuwd de weg op

De meeste overheidsorganisaties gebruiken dienstauto’s alleen om van A naar B te rijden, maar bij de Douane hebben dienstauto’s ook andere functies. Douaniers gebruiken ze onder andere voor controles op het strand, trainingen geweldsbeheersing of om grote schepen mee te controleren. Er zijn zelfs speciale voertuigen voor collega’s die met speurhonden werken. Maar tot een paar jaar geleden voldeden die auto’s niet altijd aan de eisen. Zo kon je zomaar een auto met meer dan 320.000 kilometer op de teller aantreffen. Of duurde het twee jaar voordat een kapotte dienstauto werd vervangen. Dat moest beter, vond Stefan, senior adviseur bij Mensen en Middelen bij de Douane.

Geen eisen op papier

In 2009 werkte hij nog als douanier in de Rotterdamse haven. Toen ervoer hij zelf dat het uitleversysteem en de dienstauto’s aan vervanging toe waren. Stefan kreeg in 2024 de dienstauto’s in zijn portefeuille. Toen hij begon, stonden er nog geen eisen voor de dienstauto’s op papier. Collega’s konden via het Centrum voor Facilitaire Dienstverlening (CFD) van de Belastingdienst een dienstauto aanvragen. Was de dienstauto niet naar wens? Dan vroegen de douaniers bij de facilitaire dienst een wijziging aan. Maar die wijziging werd dan niet verwerkt voor de hele groep. Daardoor waren niet alle douaneauto’s hetzelfde.

De standaard voor douanevoertuigen was nog niet zo ver ontwikkeld. Daar moest verandering in komen, vond Stefan. ‘Je zag soms wel vijftien verschillende typen auto’s op één wagenpark staan.’ Hij besloot om de douaneauto’s op te delen in categorieën en per fase te vernieuwen. Daardoor krijgen alle bewapende collega’s straks dezelfde auto. Dat geldt ook voor collega’s die met speurhonden werken.

Blauwe zwaailichten

Om tot een goede oplossing te komen, moet je wel weten wat de behoefte van de douaniers is. Per regio vroeg Stefan aan de douaniers om een vertegenwoordiger vanuit hun groep. Zij mochten aanschuiven bij de gesprekken die hij en de contractmanager van CFD voerden met opbouwspecialist Niels van het bedrijf Scherpenberg. Dit bedrijf is gespecialiseerd in het inrichten van voertuigen. ‘Zo konden de groep vertegenwoordigers vertellen wat ze missen in hun dienstauto. Er waren mensen bij die het heel moeilijk vonden om eisen op papier te zetten, maar ook mensen die hun wensen moeiteloos konden verwoorden.’

Stefan, de contractmanager van CFD en opbouwspecialist Niels onderzochten samen het nut en de noodzaak van elke omschreven eis. ‘Allerlei wensen zagen we voorbijkomen voor in de inventaris van de auto: van koelkasten tot koffiezetapparaten en blauwe zwaailichten’, lacht Stefan. ‘Natuurlijk waren er vooral serieuze eisen. Collega’s die een wapen dragen, konden bijvoorbeeld niet met hun wapen om op de bestuurdersstoel zitten. Daar was geen ruimte voor omdat de middenconsole in de weg zat. En douaniers met zware wapenvesten vertelden dat hun vesten door de hele kofferbak schuiven.’

Altijd grijpklaar

Stefan laat in de loods zien wat Niels daarop heeft bedacht. ‘Deze auto’s zijn sinds juli 2025 in productie’, zegt hij en hij wijst naar een nieuwe Ford Kuga. ‘We wilden af van dieselvoertuigen voor het strand, omdat onze auto’s zoveel mogelijk elektrisch moeten zijn. Er was geen volledig elektrisch voertuig voor het douanewerk beschikbaar, dus gingen we op zoek naar een plug-in hybride. En in deze auto zit een lagere middenconsole dan in de meeste andere auto’s. Daardoor kunnen de douaniers nu wel met hun wapen om op de bestuurdersstoel zitten.’

Daarnaast heeft het team van Niels een verstevigde hoedenplank in de kofferbak gemaakt. Daar passen de zware vesten precies op. Twee steunen aan de onderkant voorkomen dat de plank buigt onder het gewicht. ‘Zo zijn de vesten altijd grijpklaar’, zegt Stefan. Onder de plank liggen handige bakken waar de douaniers hun spullen in kunnen leggen en aan de zijkant zit een zaklamp. Het succes van de vernieuwde auto drukt zich nog niet uit in complimenten, lacht Stefan. ‘Er is veel vraag vanuit de douaniers voor de Ford Kuga en we krijgen weinig klachten. Dan weten we dat het goed zit.’

Testen

Natuurlijk testen de douaniers de oplossingen van Stefan en Niels. ‘We hebben aan Ford gevraagd of we deze auto’s met medewerkers mochten testen op het strand. Aan het einde van de dag was iedereen tevreden. Zo maken we dan de keuze voor een auto.’ Tot nu toe zijn er 170 dienstauto’s vervangen. Stefan hoopt in 2027 op schema te zijn met de vervanging. ‘Maar het blijft een doorlopend proces’, zegt hij. ‘In 2027 kunnen we vast nieuwe dingen verbeteren.’

  

De Douane heeft sinds de jaren dertig dienstauto’s